Βαρηκοΐα

Ο όρος βαρηκοΐα περιγράφει τη μείωση της ικανότητας αντίληψης των ήχων, η οποία μπορεί να αφορά διαφορετικούς τύπους και επίπεδα βαρύτητας. Η πιο συχνή μορφή είναι η προοδευτική εκφύλιση της ακοής που εμφανίζεται σταδιακά με την ηλικία, γνωστή ως πρεσβυακουσία. Υπολογίζεται ότι περίπου το 30% των ατόμων ηλικίας 65–75 ετών εμφανίζουν κάποιας μορφής απώλεια ακοής, ενώ το ποσοστό αυτό αυξάνεται σχεδόν στο 50% σε ηλικίες άνω των 75 ετών.

Αίτια και Μηχανισμοί Πρόκλησης

Η βαρηκοΐα μπορεί να προκύψει από βλάβες σε οποιοδήποτε τμήμα του ακουστικού συστήματος – από τον έξω ακουστικό πόρο έως το έσω αυτί και το ακουστικό νεύρο. Ορισμένα αίτια είναι αναστρέψιμα, ενώ άλλα οδηγούν σε μόνιμη απώλεια.

1. Μη αναστρέψιμες βλάβες του έσω αυτιού

Όταν ο κοχλίας ή τα τριχωτά κύτταρα έχουν υποστεί βλάβη, η απώλεια ακοής δεν μπορεί να αποκατασταθεί. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η διαχείριση βασίζεται σε παρεμβάσεις όπως:

• χρήση ακουστικού βαρηκοΐας,

• προγράμματα ακουστικής αποκατάστασης.

2. Παθήσεις που προκαλούν αγώγιμη βαρηκοΐα

• Συσσώρευση κυψελίδας: Η υπερβολική ποσότητα κεριού αποφράσσει τον ακουστικό πόρο και εμποδίζει τη διέλευση των ηχητικών κυμάτων. Η λύση είναι απλός καθαρισμός.

• Ωτοσκλήρυνση: Παθολογική καθήλωση των ακουστικών οσταρίων, η οποία μειώνει την αγωγή του ήχου. Η θεραπευτική προσέγγιση είναι χειρουργική (ωτοπλαστική/ωτοσκλήρυνση).

• Φλεγμονές, όγκοι ή ανατομικές ανωμαλίες του κροταφικού οστού: Προκαλούν απόφραξη και διαταραχή της ηχητικής αγωγής. Η αντιμετώπιση μπορεί να είναι φαρμακευτική ή χειρουργική.

• Διάτρηση τυμπάνου: Προέρχεται από τραυματισμό, ωτίτιδα, έντονο θόρυβο ή αιφνίδια μεταβολή πίεσης. Η αποκατάσταση γίνεται με τυμπανοπλαστική.

Διάγνωση της Βαρηκοΐας

Η αξιολόγηση της ακουστικής λειτουργίας περιλαμβάνει συνδυασμό κλινικών και ειδικών διαγνωστικών εξετάσεων:

1. Ωτομικροσκόπηση

Χρησιμοποιείται οπτικό μικροσκόπιο για λεπτομερή εξέταση του έξω ακουστικού πόρου και του τυμπανικού υμένα. Εντοπίζονται ευρήματα όπως φλεγμονή, κυψελίδα ή διάτρηση.

2. Ακοολογικός έλεγχος

Περιλαμβάνει:

• Ακοόγραμμα (εκτίμηση ακουστικών ουδών),

• Τυμπανόγραμμα (αξιολόγηση κινητικότητας τυμπάνου και οσταρίων),

• Ακουστικά αντανακλαστικά.

Με βάση τα αποτελέσματα καθορίζεται ο τύπος της βαρηκοΐας, γωγιμότητας , νευροαισθητήρια, ή μικτού τύπου και το επίπεδο της βαρηκοΐας, ώστε να προταθεί κατάλληλη θεραπεία.

Γιατί είναι σημαντική η έγκαιρη παρέμβαση

Η καθυστερημένη αντιμετώπιση επιταχύνει την επιδείνωση της απώλειας ακοής και επιβαρύνει τη λειτουργία του ακουστικού κέντρου στον εγκέφαλο. Αντίθετα, η έγκαιρη χρήση ακουστικών βαρηκοΐας:

• ενισχύει τα ηχητικά ερεθίσματα,

• διατηρεί ενεργά τα νευρωνικά κυκλώματα της ακοής,

• βελτιώνει την επικοινωνία και την κοινωνική συμμετοχή,

• μειώνει την αίσθηση απομόνωσης,

• αυξάνει την ασφάλεια στην καθημερινότητα (π.χ. αναγνώριση οχημάτων στον δρόμο).

Ποτε να επισκευτει καποιος τον ΩΡΛ ;

· Δυσκολεύεται να ξεχωρίσει τις λέξεις που αρθρώνει ο συνομιλητής του, ειδικά αν υπάρχει θόρυβος στο περιβάλλον ή πολυκοσμία

· Δυσκολεύεται να αντιληφθεί ιδιαίτερα τα σύμφωνα
· Μπερδεύει την ομιλία με άλλους θορύβους
· Έχει εμβοές
· Ζητά από τους άλλους να μιλήσουν πιο καθαρά, δυνατά και αργά
· Δυναμώνουν την ένταση στην τηλεόραση και το ραδιόφωνο
· Δε συμμετέχουν σε συζητήσεις
· Αποφεύγει κοινωνικές εκδηλώσεις