Αλλεργική Ρινίτιδα

Η αλλεργική ρινίτιδα αποτελεί μία από τις συχνότερες αλλεργικές παθήσεις, επηρεάζοντας περίπου το 10%–30% του πληθυσμού, ανάλογα με τη γεωγραφική περιοχή. Εμφανίζεται σε άνδρες και γυναίκες όλων των ηλικιών, από την παιδική ηλικία έως την ενήλικη ζωή, και μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την καθημερινότητα και την ποιότητα ζωής.

Τι είναι η αλλεργική ρινίτιδα

Η αλλεργική ρινίτιδα είναι η φλεγμονώδης αντίδραση του ρινικού βλεννογόνου μετά από έκθεση σε αλλεργιογόνα, δηλαδή ουσίες που είναι ακίνδυνες για τον γενικό πληθυσμό, αλλά σε ορισμένα άτομα προκαλούν υπερβολική ανοσολογική αντίδραση.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η γύρη, η οποία ευθύνεται κυρίως για την εποχιακή αλλεργική ρινίτιδα, με έξαρση των συμπτωμάτων κατά την άνοιξη. Σε άλλες περιπτώσεις, τα συμπτώματα μπορεί να επιμένουν καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους (ολοετής αλλεργική ρινίτιδα).

Συμπτώματα

Τα συνηθέστερα συμπτώματα της αλλεργικής ρινίτιδας περιλαμβάνουν:
• Ρινική καταρροή
• Φτάρνισμα
• Ρινική συμφόρηση («μπούκωμα»)
• Φαγούρα στη μύτη
• Γαργαλητό ή ερεθισμό στον λαιμό
• Βήχα
• Πονοκέφαλο
• Δακρύρροια και φαγούρα στα μάτια
• Μαύρους κύκλους κάτω από τα μάτια
• Αίσθημα κόπωσης ή κακουχίας
• Δερματικές εκδηλώσεις, όπως έκζεμα ή ξηροδερμία

Τα συμπτώματα εμφανίζονται συνήθως άμεσα μετά την έκθεση στο αλλεργιογόνο. Ο πυρετός σπανίως σχετίζεται με αλλεργική ρινίτιδα και η παρουσία του θα πρέπει να οδηγεί σε περαιτέρω διερεύνηση.

Αίτια αλλεργικής ρινίτιδας

Η αλλεργική ρινίτιδα προκαλείται από την απελευθέρωση ισταμίνης, μιας ουσίας που ευθύνεται για τη φλεγμονή και τα χαρακτηριστικά συμπτώματα.

Τα συχνότερα αλλεργιογόνα είναι:
• Γύρη
• Γρασίδι
• Μύκητες
• Ακάρεα σκόνης
• Οικιακή σκόνη
• Τρίχες ζώων
• Φτερά πτηνών

Διάγνωση

Η διάγνωση της αλλεργικής ρινίτιδας πραγματοποιείται από Ωτορινολαρυγγολόγο και βασίζεται σε:
• Αναλυτικό ιατρικό ιστορικό
• Κλινική εξέταση της μύτης και του ρινοφάρυγγα

Για ακριβέστερο εντοπισμό των υπεύθυνων αλλεργιογόνων, μπορεί να συστηθούν:
• Ενδοσκόπηση ρινός, για λεπτομερή έλεγχο του ρινικού βλεννογόνου και τυχόν ανατομικών ιδιαιτεροτήτων
• Δερματικά τεστ αλλεργίας (skin prick tests)
• Εξετάσεις αίματος (RAST ή ειδικές IgE)

Θεραπεία

Η αντιμετώπιση της αλλεργικής ρινίτιδας στοχεύει στη μείωση των συμπτωμάτων και στον έλεγχο της φλεγμονώδους αντίδρασης.

Φαρμακευτική αγωγή

• Ρινικά κορτικοστεροειδή σπρέι, τα οποία αποτελούν τη βασική θεραπεία
• Αντιισταμινικά φάρμακα
• Ρινικά διαλύματα με φυσιολογικό ορό
• Αποσυμφορητικά, μόνο για σύντομο χρονικό διάστημα

Ανοσοθεραπεία (απευαισθητοποίηση)

Σε ασθενείς με έντονα ή επίμονα συμπτώματα που δεν ανταποκρίνονται επαρκώς στη φαρμακευτική αγωγή, μπορεί να εφαρμοστεί ανοσοθεραπεία με ενέσεις ή υπογλώσσια σκευάσματα. Η μέθοδος αυτή μειώνει σταδιακά την ευαισθησία στα αλλεργιογόνα και προσφέρει μακροχρόνια βελτίωση.

Τροποποίηση περιβάλλοντος

Η μείωση της έκθεσης στα αλλεργιογόνα είναι καθοριστικής σημασίας, όπου αυτό είναι εφικτό.

Πρόληψη

Για τη μείωση των εξάρσεων της αλλεργικής ρινίτιδας συνιστώνται:
• Τακτικός καθαρισμός και αερισμός των χώρων
• Απομάκρυνση χαλιών και αντικειμένων που συγκρατούν σκόνη
• Χρήση φίλτρων HEPA
• Ρινικές πλύσεις με φυσιολογικό ορό
• Αποφυγή επαφής με αλλεργιογόνα, όταν είναι γνωστά
• Κλείσιμο παραθύρων σε περιόδους υψηλής γύρης
• Αποφυγή καπνίσματος και παθητικού καπνίσματος

Συχνές Ερωτήσεις (FAQ)

Η αλλεργική ρινίτιδα είναι επικίνδυνη;
Όχι, δεν είναι επικίνδυνη. Ωστόσο, όταν δεν αντιμετωπίζεται σωστά, μπορεί να επηρεάσει σημαντικά την ποιότητα ζωής και να οδηγήσει σε επιπλοκές, όπως χρόνια ιγμορίτιδα.

Η αλλεργική ρινίτιδα θεραπεύεται οριστικά;
Δεν υπάρχει οριστική ίαση, αλλά με σωστή αγωγή και παρακολούθηση τα συμπτώματα μπορούν να ελεγχθούν αποτελεσματικά.

Μπορεί να εξελιχθεί σε άσθμα;
Σε ορισμένους ασθενείς υπάρχει συσχέτιση αλλεργικής ρινίτιδας και άσθματος, γι’ αυτό είναι σημαντική η έγκαιρη διάγνωση.

Πότε χρειάζεται ανοσοθεραπεία;
Η ανοσοθεραπεία ενδείκνυται όταν τα συμπτώματα είναι έντονα, παρατεταμένα ή δεν ελέγχονται ικανοποιητικά με φάρμακα.

Τα αντιισταμινικά προκαλούν υπνηλία;
Τα νεότερης γενιάς αντιισταμινικά σπάνια προκαλούν υπνηλία, σε αντίθεση με παλαιότερα σκευάσματα.

Η προσέγγιση του ιατρείου μας

Η διάγνωση και αντιμετώπιση της αλλεργικής ρινίτιδας στο ιατρείο μας πραγματοποιείται από τον Δρ. Οικονόμου Νικόλαο, ΩΡΛ Χειρουργό, με σύγχρονες διαγνωστικές μεθόδους και εξατομικευμένη θεραπευτική προσέγγιση, με στόχο τη μακροχρόνια ανακούφιση των συμπτωμάτων και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής.